ERNST WIECHERT (1887 - 1950)

Polscy tłumacze

Tadeusz Ostojski

Tadeusz Ostojski (pseud. Władysław Lipiński, Adam Kiemlicz). Urodził się 26 września 1925 roku w Toruniu, w rodzinie inteligenckiej Adama i Anny z Misiaków. W 1941 r. rozpoczął pracę w ogrodnictwie, początkowo jako uczeń, a następnie jako czeladnik. Po wojnie ukończył szkołę średnią i studiował prawo oraz ekonomię na Uniwersytecie im. M. Kopernika w Toruniu. W latach 1956—1960 pełnił funkcje kierownicze w aparacie partyjnym w Olsztynie. Następnie w latach 1960—1966 był zastępcą redaktora naczelnego „Głosu Olsztyńskiego". Potem, do czasu przejścia na emeryturę w 1985 roku, redaktorem naczelnym olsztyńskiej rozgłośni Polskiego Radia. Za działalność zawodową, literacką i społeczną został nagrodzony wieloma odznaczeniami państwowymi z Krzyżem Oficerskim OOP włącznie - i honorowymi: Medalem za Zasługi dla Obronności Kraju, Medalami XXX-lecia i XL-lecia PRL, "Zasłużonym dla Warmii i Mazur", czy też Medalem Rodła. Otrzymał nagrodę Prezydium WRN za osiągnięcia twórcze i upowszechnienie kultury (1974 r.) oraz nagrodę dwutygodnika "Warmia i Mazury". Debiutował opowiadaniami: "Pchlarz", "Motorek" i "W pociągu", drukowanymi w 1961 roku w "Głosie Olsztyńskim". Jego twórczość często gościła na łamach prasy regionalnej i na antenie Polskiego Radia. W 1964 r. przełożył sztukę Rainera Kerndla "Cień polskiej dziewczyny" (Schatten eines Mädchens), a w 1971 r. sztukę Horsta Solomona "Gagatek" (Ein Lorbas). Polskie prapremiery odbyły się w Teatrze im. S. Jaracza. Debiutem książkowym był zbiór opowiadań "Śniardowisko" (1973). Jego opowiadania znalazły się w antologii "Zwierza gwiazda" (1975). W 1985 roku wydał powieść "Małe zoo".

Tłumaczył z niemieckiego powieści Ernsta Wiecherta, dramaty Rainera Kerndla i Horsta Solomona. Przełożył na niemiecki wraz z Krystyną Binek tekst "Oratorium de revolutionibus" T. Paciorkiewicza i S. Połoma. Adaptował dla teatru radiowego utwory Ewy Ostrowskiej (m. in. powieść "Nim jabłoń zdziczeje" (nadanej w programie ogólnopolskim w 1970 r.), Eugeniusza Szwarca ("Smok") i Konstantego Paustowskiego, a także - wspólnie z Anną Kochanowską - utwór K. Simonowa "Nikt nie rodzi się żołnierzem". Ostatnia adaptacja została wyróżniona II nagrodą na ogólnopolskim konkursie na słuchowisko radiowe (1969). Napisał również słuchowiska emitowane w programie lokalnym Polskiego Radia: "Binduga" (1983) i "Przed pożarem świata" (1984). Pod jego redakcją ukazały się wydawnictwa: "PPR na Warmii i Mazurach w latach 1945—1947" oraz "Ludzie czynu". Jego wspomnienia zostały nagrodzone w konkursie na wspomnienia dziennikarzy z okazji 100-lecia „Gazety Olsztyńskiej". Członek ZLP od 1978 roku.

Wprawdzie spotkanie z Ernstem Wiechertem było kwestią przypadku, bo pierwsze tłumaczenie to praca zlecona, jednak pisarz wschodniopruski bardzo przypadł mu do serca, i to nie tylko ze względu na przepiękne opisy przyrody.  Ostojski przygotowywał się bardzo solidnie do każdego przekładu, dobrze wyczuwał intencje Wiecherta, w czym pomagała mu znajomość biografii autora "Dzieci Jerominów". Poza pracą translatorską wygłosił szereg odczytów o twórczości i sylwetce Ernsta Wiecherta, a także jest autorem licznych artykułów prasowych na ten temat. Interesujące są jego relacje o swoich doświadczeniach jako tłumacz, na przykład artykuł "Przekłady dzieł Ernsta Wiecherta", czy też wywiad pt. "Wierzę pisarzom". W lipcu 2004 r. miałem okazję spędzić kilka godzin w uroczym Tomaszkowie, będąc gościem państwa Ostojskich. Poza ciekawymi informacjami na temat postrzegania Ernsta Wiecherta w Polsce bardzo ujęła mnie  osobowość olsztyńskiego pisarza.